Σχολιάστε

Ήθη και έθιμα της αποκριάς στο Σουφλί

καρναβάλι343

Αρκετά είναι τα έθιμα της Αποκριάς στο Σουφλί, αν και πολλά απ’ αυτά ξεχάστηκαν ή χάθηκαν με το πέρασμα των χρόνων. Έτσι τη δεύτερη εβδομάδα της αποκριάς την έλεγαν «αλλατζιάτ(ι)κη», δηλαδή την εβδομάδα αυτή μια μέρα έτρωγαν νηστίσιμο φαγητό, την άλλη όχι νηστίσιμο.
Τη Δευτέρα της εβδομάδας αυτής οι άντρες που βρισκόταν στα καφενεία συνεννοούνταν να κάνουν κάτι παράξενο. Έπειτα, όλοι μαζί έκαναν μια γραμμή ο ένας πίσω από τον άλλο και συνδέονταν μεταξύ τους με σχοινί. Μπροστά πήγαινε ο πιο ψηλός. Όλοι τους κάτι κουβαλούσαν, ένας δισάκι, άλλος σκόρδα, κρεμύδια και κουδούνια στο λαιμό τους. Ο πρώτος είχε στο χέρι του ένα στούμπο, δηλαδή χοντρόχερο, μεγάλο και ξύλινο από γουδί». Οι άντρες αυτοί όπως ήταν στη σειρά γύριζαν από σπίτι σε σπίτι και έλεγαν στους κατοίκους του κάθε σπιτιού να προσκυνήσουν το χονδρόχερο. Εκείνοι που ήταν από πίσω πηδούσαν στον τόπο τους για να κάνουν θόρυβο και έλεγαν «Εδώ είναι το τυρί, εδώ είναι τ’ αυγά, εδώ το κρασί και όλα τα καλά του σπιτιού». Τότε έβγαινε η νοικοκυρά και τους έδινε ό,τι είχε: τυρί, αυγά, κρασί και αυτά δεν τα έτρωγαν αλλά τα έβαζαν στους σάκους τους (τορβάδες) και τα πήγαιναν στο καφενείο. Εκεί έτρωγαν και γλεντούσαν. Επίσης με το σχοινί που είχαν έφραζαν το δρόμο, σταματούσαν στο δρόμο τους πλούσιους, τους ζητούσαν χρήματα και μετά πάλι γλεντούσαν όλοι μαζί. Την Κυριακή της τυρινής εβδομάδας όλη την ημέρα χόρευαν μικροί και μεγάλοι στις πλατείες της πόλης και έπαιζαν διάφορα παιχνίδια. Και ένα από αυτά ήταν η πυραμίδα (ουρουστιά). Πιασμένοι 5 – 6 άντρες από τους ώμους όρθιοι έκαναν κύκλο. Άλλοι 4-5 πατούσαν στις πλάτες τους όρθιοι πάνω στους πρώτους πιασμένοι όπως και οι πρώτοι. Τέλος πάνω σ’ αυτούς ανέβαιναν και πατούσαν στις πλάτες τους όρθιοι άλλοι 3 και τελευταία ένας, ο πιο ελαφρύς ανέβαινε και στεκόταν όρθιος στις πλάτες των τελευταίων και έλεγε το τραγούδι:
«Κούκου λέμπου μοναστήρία, λέμπου – λέμπου κατέβα κάτου κόρακα ν’ ανέβου γώ ‘κει πάνου λέμπου – λέμπου». Τότε κατέβαινε εκείνος που στεκόταν όρθιος επάνω και ανέβαινε άλλος. Το παιχνίδι αυτό το έλεγαν » λέμπο». Γύρω – γύρω από την πυραμίδα αυτή την ίδια στιγμή γινόταν χορός από άντρες και γυναίκες.

Χάσκαρ’ς
Το βράδυ της τελευταίας Κυριακής της αποκριάς ήταν συνήθεια όλοι οι μικρότεροι στην ηλικία να πηγαίνουν από νωρίς να ζητούν συγχώρεση από τους μεγαλύτερους τους, συγγενείς και γείτονες. Το βράδυ στο δείπνο μαζεύονταν όλοι οι συγγενείς για να κάνουν την αποκριά σε ένα σπίτι. Αφού έτρωγαν, έπαιζαν ένα παιχνίδι που το έλεγαν » χάσκαρ». Στο δωμάτιο που ήταν όλοι μαζεμένοι, από το κέντρο του ταβανιού έδεναν ένα σπάγκο τόσο μακρύ που να φτάνει ως τα κεφάλια των ανθρώπων που ήταν καθισμένοι στο πάτωμα. Στην άκρη του σπάγκου έδεναν ένα κομμάτι χαλβά (καρυδοχαλβά) όλοι κάθονταν στο πάτωμα σε σχήμα κύκλου με τα χέρια πίσω. Ένας έπιανε το σχοινί απ’ όπου κρεμόταν ο χαλβάς και το γύριζε μπροστά από τα ανοιχτά στόματα και ύστερα το άφηνε ελεύθερο. Σκοπός του παιχνιδιού ήταν να πιάσουν το δεμένο χαλβά με το στόμα χωρίς να πιάσουν καθόλου το σχοινί με τα χέρια. Τελευταία αντί για χαλβά έβαζαν ένα αυγό βραστό. Με το αυγό αυτό να κλείνει το στόμα μας, όπως έλεγαν οι γέροι και με αυτό να ανοίξει, δηλαδή να αρχίσουμε τη νηστεία τρώγοντας τελευταία ένα αυγό και να αρχίσουμε πάλι το Πάσχα με αυγό.

Χρήστου Παπασταματίου – Μπαμπαλίτη (Δ/ντή Γ΄ Δ.Σ. Σουφλίου)

maschera carnevale

Καρναβάλι στην πόλη του μεταξιού
Από παλιά αυτή εδώ η πόλη δεν ξεχώριζε μόνο για το μετάξι, και τα αμπέλια της. Οι κάτοικοι της ξεχώριζαν για το μοναδικό τους κέφι και για τα γλέντια τους, που άφηναν εποχή. Από χαρακτήρα εύθυμοι και κεφάτοι δεν άφηναν ευκαιρία σε γιορτές και σχόλες που να μην απάλυναν τη σκληρή πραγματικότητα με το χορό και το τραγούδι. Έτσι η εποχή του Καρναβαλιού αποτελούσε μοναδική ευκαιρία για όλους τους Σουφλιώτες κεφιού και χαράς. Η παράδοση αυτή συνεχίστηκε και καθιερώθηκε ως θεσμός. Οι Σουφλιώτες έρχονταν κάθε χρόνο να διασκεδάσουν τον κόσμο που κατά χιλιάδες μαζεύονταν στη μεταξένια πολιτεία μας. Τα θέματα των αρμάτων και των ομάδων που παρέλαζαν έβγαιναν μέσα από την καθημερινότητα και τη φαντασία των Σουφλιωτών που με πολύ μεγάλη όρεξη δούλευαν και προετοιμάζονταν για δύο και περισσότερους μήνες. Σημαντικό βήμα για την ανάδειξη και καθιέρωσή του πανελλαδικά, υπήρξε από το (1997) η εμφάνιση του Σουφλιώτικου Καρναβαλιού, με άρμα και ομαδική συμμετοχή, στο Καρναβάλι του Δήμου Μοσχάτου. Την Καθαρή Δευτέρα γινόταν το πέταγμα του χαρταετού στην τοποθεσία «γιρλίσιο». Εκεί πλήθος κόσμου γεύονταν παραδοσιακή φασολάδα, λαγάνα, ταραμά, τσίπουρο, κρασί και χαλβά, διασκεδάζοντας με τους ήχους παραδοσιακών συγκροτημάτων.

Σήμερα, δυστυχώς, το έθιμο έχει ατονίσει…

Αλεξούδης Ιωάννης

Εκπαιδευτικός 1ου Δ.Σ. Σουφλίου

Σουφλιώτικο καρναβάλι 1

Σουφλιώτικο καρναβάλι 2

Σουφλιώτικο καρναβάλι

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: